Przebywając z dzieckiem należy zwrócić uwagę na wszelkie zmiany w jego zachowaniu – w tym na nadmierną erotyzację jego zachowania (niewspółmierną do wieku).
Trzeba jednak pamiętać o tym, że wiele z objawów, które mogą wskazywać na to, że dziecko doświadczyło wykorzystywania seksualnego, może wystąpić także w innych sytuacjach (np. gdy dziecko doświadcza jakichś życiowych zmian). Dlatego ważny jest kontekst – musimy wiedzieć, jak wygląda życie rodzinne dziecka, a także znać stan jego zdrowia. Żaden z tych objawów nie może być traktowany osobno.
Przykładowe objawy zachowania dziecka, mogące wskazywać na wykorzystywanie seksualne:
- erotyzacja dziecka (np. agresja seksualna, rozwój języka dotyczącego sfery seksualnej nieadekwatny do etapu rozwoju, angażowanie rówieśników w nietypową aktywność seksualną),
- problemy emocjonalne (np. negatywny stosunek do własnego ciała, dawanie do zrozumienia, że ma się jakąś straszną tajemnicę, poczucie bycia złym, gorszym, innym, poczucie winy czy poczucie stygmatyzacji),
- zachowania autodestrukcyjne (np. samookaleczenia, próby samobójcze, zaburzenia jedzenia, uzależnienia, prostytucja dziecięca),
- dolegliwości psychosomatyczne (np. bóle brzucha, nudności, wymioty, zaburzenia miesiączkowania),
- objawy nerwicowe (np. wtórne moczenie się nocne, zaburzenia snu, koszmary senne),
- problemy szkolne (np. zaburzenia koncentracji uwagi, nagłe obniżenie wyników w nauce, unikanie zajęć wychowania fizycznego, problemy w relacjach rówieśniczych),
- nagła zmiana zachowania dziecka
Wyżej wymienionym objawom (łatwym do zaobserwowania) mogą towarzyszyć też objawy somatyczne, które nauczycielowi czy pedagogowi w szkole trudno jest zaobserwować. Jednakże warto podkreślić, że jednoznacznymi objawami wykorzystywania seksualnego są: ciąża, choroby weneryczne, obecność spermy w pochwie czy w odbycie. Mogą występować także inne przejawy wykorzystywania takie jak np. upławy, zaczerwienienia i otarcia okolic genitalnych, krwawienie z pochwy bądź odbytu, zapalenie dróg moczowo – płciowych, przerwanie błony dziewiczej
Zobacz pozostałe filmy oraz materiały edukacyjne przygotowane na temat problemu wykorzystywania seksualnego dzieci.